Zesde week. Dinsdag

38. MEI, MARIAMAAND

-Devotie ten aanzien van de heilige Maagd brengt goddelijke barmhartigheid teweeg. Zij is de beminde van het gehele christenvolk. -De maand mei. -Bezoeken aan de heiligdommen van Onze Lieve Vrouw. Boetvaardige en apostolische aspecten.

38.1 «De maand van zon en bloemen... maand van Maria, de bekroning van de paastijd. Vanaf de advent volgen wij in gedachten Jezus; nu onze ziel geniet van de grote vrede die voortkomt uit zijn verrijzenis, kunnen we niet voorbijgaan aan haar die Hem aan ons heeft geschonken.

»Zij verscheen op aarde om zijn komst voor te bereiden; zij leefde in zijn schaduw, zelfs zo dat wij haar tussenkomst in het evangelie amper bemerken, als de moeder van Jezus, die Hem volgt en gadeslaat. En als Jezus ons dan verlaat, verdwijnt zij in de schaduw.

»Zij stelt zichzelf in de schaduw, maar ze blijft in de herinnering van de mensen, juist omdat wij Jezus aan haar te danken hebben.»1

Bij een andere gelegenheid horen we Jezus praten over de geheimen van het Koninkrijk Gods. De mensen scharen zich om Hem heen, ze kijken naar Hem en bewaren een diepe stilte. Eensklaps, totaal onverwacht, schreeuwt een vrouw uit volle macht: Gelukkig de schoot die U gedragen heeft en de borsten die U hebben gevoed.2

Bij Maria's bezoek aan Elisabeth voorspelde zij in het Magnificat: Zie, van nu af zullen alle geslachten mij zalig prijzen. Met de spontane uitroep van die vrouw uit het volk begint de vervulling van deze voorspelling. Dichters, intellectuelen, koningen, strijders, ambachtslieden, moeders, gerijpte mannen en vrouwen, en kinderen die nog amper konden praten; op de velden, in steden, op bergtoppen, in vreugde en verdriet, in alle mogelijke omstandigheden hebben miljoenen stemmen in alle talen de lof van de Moeder Gods bezongen. Het is een onophoudelijke roep over de gehele wereld, die dagelijks Gods genade over de aarde doet neerdalen -een roep die wij niet anders kunnen verklaren als de uitdrukkelijke wens van God te zijn. Het Tweede Vaticaanse Concilie herinnert ons eraan dat «vanaf de oudste tijden de heilige Maagd met de titel van 'Moeder van God' wordt vereerd, onder wier bescherming de gelovigen hun toevlucht nemen in alle gevaren en noden.»4

Heel het christenvolk heeft altijd de weg naar God gevonden via zijn Moeder. Vanwege de vele gebedsverho­ringen heeft men haar 'de smekende almacht' genoemd, en heeft men in haar de kortere weg naar God gevonden. De liefde heeft vele manieren gevonden om haar aan te roepen en haar te eren. De Kerk heeft de devotie tot de heilige Maagd telkens weer aanbevolen en aangemoedigd als een zekere weg naar onze Heer, «want Maria is altijd de weg die naar Christus leidt. Elke ontmoeting met haar moet wel eindigen in een ontmoeting met Christus zelf. En wat betekent het voortdurend onze toevlucht nemen tot Maria anders dan het zoeken naar Christus die in haar armen ligt? In haar, door haar en met haar vinden wij Christus onze Redder tot wie de mensen, te midden van de ontmoedigingen en gevaren hier beneden, de plicht hebben en de noodzaak voelen om te gaan als tot een veilige haven en bovennatuurlijke levensbron.»5

38.2 Gedurende de meimaand geven de katholieken blijk van hun verering van de heilige Maagd op allerlei manieren, waardoor elke dag van de maand een bijzonder cachet krijgt. Hierbij volgen zij nauwgezet de aanbevelingen van het Tweede Vaticaanse Concilie: «Laten alle gelovigen de moeder van God en de moeder van de mensen dringend erom smeken, dat zij, die de beginnende Kerk met haar gebed heeft bijgestaan, ook nu zij in de hemel boven alle gelukzaligen en engelen verheven is, in de gemeenschap van alle heiligen bij haar Zoon ten beste zal spreken»6 en het wordt sterk aanbevolen om «de praktijken en oefeningen van godsvrucht die het leergezag van de Kerk te harer ere in de loop der eeuwen heeft aanbevolen»7 in hoge mate te waarderen.

Laten wij onszelf in ons gebed van vandaag afvragen welke voornemens wij hebben gemaakt, zodat ook ons gebed tot Onze Lieve Vrouw meer aandacht krijgt, en hoe wij dit in praktijk brengen in deze maand waarin de gelovigen haar traditiegetrouw het meest vereren.

De toewijding van de maand mei aan Maria ontstond uit een vindingrijke liefde en uit een reactie tegen heidense gewoonten, die op veel plaatsen tijdens deze 'bloemenmaand' werden gevonden. Eén van de dertiende-eeuwse 'Kantieken aan Maria', van koning Alfonso de Wijze van Castilië, begint met de woorden: 'Welkom maand van mei'. Hierin prijst de dichter de komst van mei, omdat zij ons uitnodigt om Maria met diepere verering te naderen, zodat we bevrijd worden van het kwade en vele gaven ons deel zijn.

In deze tijd willen wij, gelovigen, altijd dicht bij haar zijn en haar heel speciaal eren door bedevaarten, aan haar gewijde kerken bezoeken, kleine verstervingen ter ere van haar, perioden van studie en accuraat afgemaakt werk aan haar opgedragen, en het meer aandachtig bidden van de rozenkrans.

«Hoe gedragen een gewone zoon of dochter zich tegenover hun moeder? Op duizend en één verschillende manieren, maar altijd met genegenheid en vertrouwen. Een genegenheid, die zich op vele manieren kan uiten, ontstaan uit het leven zelf, nooit afstandelijk, passend in de intieme gebruiken van het gezin. Kleine dagelijkse details die het kind nodig heeft om zijn genegenheid aan zijn moeder te bewijzen, en die moeder zal missen wanneer het kind ze soms mocht vergeten: een kus, een liefkozing bij het weggaan van huis of bij terugkomst, een klein cadeautje, een paar veelzeggende lieve woorden.

»Er zijn in onze betrekkingen met onze Moeder in de hemel ook vormen van kinderlijke vroomheid, die de noodzakelijke weg zijn voor een normale omgang met haar. Vele christenen zijn gewend een scapulier te dragen, of zij hebben de gewoonte de beeltenissen van Maria, die elk christelijk gezin heeft en die zoveel straten van talloze steden sieren, te begroeten; een groet waarvoor men geen woorden hoeft te gebruiken; een gedachte volstaat. Of ze bidden dat prachtige gebed van de heilige rozenkrans, waarbij de ziel niet moe wordt steeds hetzelfde te herhalen, evenmin als een verloofd paar moe wordt om elkaar steeds weer hetzelfde toe te fluisteren; het is een gebed, waarin wij de hoogtepunten van het leven van de Heer opnieuw leren beleven. Of zij wijden aan Onze Lieve Vrouw één dag van de week toe: [...] de zaterdag, om haar een of andere kleine attentie aan te bieden en haar moederschap in het bijzonder te overwegen.»8

38.3 Een vanouds gebruikelijke uiting van liefde voor onze Moeder is de bedevaart naar een Mariaheiligdom, gedaan in een geest van boete, die bestaat in enkele kleine offers, door bijvoorbeeld vanuit een bepaald punt op bedevaart te gaan, terwijl we onszelf iets van voedsel of drinken ontzeggen en de rozenkrans met speciale eerbied bidden... alles met een apostolisch doel om bepaalde mensen een beetje dichter bij God te brengen.

Bedevaarten kunnen een goede gelegenheid zijn tot het uitoefenen van een vruchtbaar apostolaat onder onze vrienden. In deze Mariaheiligdommen hebben talrijke mensen gewone -en ook buitengewone- genadegaven ontvangen van de Moeder van God. Sommigen van hen begonnen een nieuw leven na een goede biecht, misschien voor de eerste keer in jaren; anderen hebben Gods roeping tot een grotere zelfopoffering in dienst van God en van de zielen gevonden; weer anderen hebben de kracht gekregen om grote geestelijke of lichamelijke problemen de baas te kunnen... Niemand ging ooit met lege handen weg. Paulus vi wees erop hoe de Voorzienigheid «vaak langs prachtige wegen de Mariaheiligdommen onderscheiden heeft door bijzondere gunsten.»9

Deze plaatsen, klein en groot, waar Onze Lieve Vrouw heel bijzonder aanwezig is, worden bezocht door mensen die gekomen zijn om Maria te danken, haar te prijzen, haar iets te vragen, en ook om opnieuw een christelijk leven te beginnen wanneer men, misschien wel vele jaren lang, ver van God verwijderd was. Denk u eens in hoeveel vragen Onze Lieve Vrouw heeft te aanhoren van hen die in grote nood zijn en op deze vele plaatsen hun toevlucht zoeken. In zo'n centrum van mariale devotie sprak Johannes Paulus ii, te Zaragoza, dat de erfenis van het geloof in Maria van ontelbare generaties niet slechts een herinnering aan het verleden is, maar eerder een punt van vertrek naar God toe. «De gebeden en gebrachte offers, het kloppende hart van een volk dat aan Maria zijn alledaagse vreugden, verdriet en hoop vertelt, zijn als nieuwe stenen die de ware grootheid van het geloof in Maria opbouwen. Want in zo'n godsdienstige voortgang ontluikt de ene deugd na de andere. Genade roept genade.»10

Deze bedevaartsoorden, die stammen uit vroeger tijden, zijn in aantal niet meer te tellen. Zij zijn de vrucht van de liefde der christenen tot hun Moeder door de eeuwen heen. Laten wij nu al biddend een persoonlijke bedevaart beginnen, een bedevaart bepaald door apostolische ijver en boetvaardigheid, die het bidden vergemakkelijkt en ons makkelijker verheft tot God; een pelgrimage die vol is van devotie tot Maria, en die zich uit door het aandachtig bidden van de rozenkrans. We moeten niet vergeten, dat ook wij dan de profetie aangaande Onze Lieve Vrouw vervullen: Van heden af prijst ieder geslacht mij zalig. En laten we niet vergeten, op elke dag van deze maand, Maria bijzondere blijken te geven van onze liefde.

-1. J. Leclercq, En suivant l'année liturgique. -2. Lc 11,27. -3. Lc 1,48. -4. Vaticanum ii, Dogm. const. Lumen Gentium, 66. -5. Paulus vi, Enc. Mense maio, 29 april 1965. -6. Vaticanum ii, o.c., 69. -7. Ibidem, 67. -8. H. Jozefmaria Escrivá, Als Christus nu langs komt, 142. -9. Paulus vi, Brief aan de Rectoren van Mariaoorden, 1 mei 1971. -10. Johannes Paulus ii, Homilie, 6 november 1982.